لینک وبلاگ قاراقان در تلگرام

لینک وبلاگ قاراقان در تلگرام

@Qaraghan

قاراقان دا شال ساللاماق

قاراقان دا شال ساللاماق

یازار: حسین قاراقانلی

دوزدو بایرام گئچیب اما هله او قدرده اوزاقلاشماییب. اما آقای دمیرچی کوگونگوندن گوزل بیر عکس یوللادی. بو عکس دوز منی آپاردی اوشاقلیقیما. بوتون اوشاقلیق خاطیره لریم گوزومون قاباقینا گلیب مرور اولدولار. او گونلر کی من تزه اوزومو تانیماقا باشلامیشدیم. او زامانلار بیزیم کنده قاراقانین (بلکه بوتون تورک بولگه لری) بوتون کندلرینه تای بایرام گئجه سی شال سالاما دبی واریدی.

قدیم ائولرده پاجا اولاردی. پاجا ائوین اورتاسیندا تندیرین اوسته اولار. قیشدا هر گون دوروب تندیره اودون توکوب یاندیراردیلار و بیر سیرا گونلوک ایشلری گورردیلر. مثلا ساغیلان سوتلری پیشیریب قاتیق چالاردیلار یا دا چورک لرین یاپاردیلار. سونرادا کورسونو قویوب یورقانی اوستونه چئکردیلر. تندیر جالیب بیر سیستمی وار ایدی! بئله کی کولبه دن هاوا آلیب دیبدن یاناردی. توتون ده (توستو) پاجادان ائشیگه چیخاردی. پاچانین ایشلمی بویودو. اما بایرام گئجه لری ان قالارقی ایشله می ده واریدی. بایرام گئجه سی کندین اوشاقی و جوانلاری داملارا چیخاردیلار. هر کس بیر شال گوتوروب فامیللرین پاجاسیندان ساللاردی. البته غریبه لرین (کندده معمولا هئچ کس بیر بیر ایله غریبه اولماز. هامی فامیل اولارلار) غریبه  پاجاسیندان ساللاردیلار. ائو صاحابدا چیخاردی کورسونون اوستونه بیر بایراملیق باغلاردی. معمولا دامداکی چالیشاردا تاتیلمییا. ائوده کی ده سعی ائلردی شال سالیانی تانییا! اگر یاخین فامیل اولسایدی دیرلی بایراملیق باغلاردی. اوزاق اولسادا نومورتا ایله باشیندان آچاردی!

سونرالار ایسه بخاری گلن دن سونرا تندیرلر یاواش یاواش ییقیشماقا باشلادی. اونون دالینجا پاجالارین دا اوستو باسدیریلدی. اما شال ساللاماق هله رایجی دی. عکس ده گوردوگویوز کیمی، پاجا اولمادیقینا گوره شاللاری ائیوان دان ساللاردیلار و بایراملیق لارین آلیب گئدردیلر. البته قدیم برق یوخودو. معمولا هر یئر قارانقولوق اولاردو! قدیم کی لر دئمیشکن هر یئر ظلمات اولاردو! بونا خاطیر معمولا بایرام گئجه لری دام دان دوشوب قیچ قولو سیناندا اولاردی. بیزیم کتلی ماحمود کیمی!

شهریارین حیدربابا منظومه سینده بو دبی ایکی بنده چوخ گوزل جانلاندیریب:

بایرامیدى، گئجه قوشى اوخوردى

آداخلى قیز، بی جورابى توخوردى

هركس شالین بیر باجادان سوخوردى

آى نه گؤزل قایدادى شال ساللاماق !

بیگ شالینا بایراملیغین باغلاماق !

              ***

شال ایسته دیم منده ائوده آغلادیم

بیر شال آلیب ، تئز بئلیمه باغلادیم

غلام گیله قاشدیم ، شالى ساللادیم

فاطمه خالا منه جوراب باغلادى

خان ننه مى یادا سالیب ، آغلادى

 

نگاهی بر مستند تامان خالا

نگاهی بر مستند تامان خالا

یازار: حسین قاراقانلی

تهیه کننده و کارگردان: علی دلکاری

سال ساخت: 1390

احتمالا خیلی از شما مستند زیبای »تامان خالا« را دیده باشید. این مستند زندگی تامان یک زن روستایی با شخصیتی مردانه را روایت می کند. تامان ساکن یکی از روستاهای بخش قاراقان همدان است.

این فیلم بیست دقیقه ای توسط علی دلکاری تهیه کننده و کارگردان مرندی ساخته شده است. این مستند در سومین جشنواره شهید آوینی در بخش مستند اجتماعی حائز رتبه اول و در نخستین جشنواره فیلم کوتاه مرند نیز جایزه بهترین مستند، تدوین، فیلمبرداری و جایزه ویژه هیئت داوران را کسب کرده است. مستند تامان خالا همچنین در سی و یکمین دوره جشنواره اپسالا سوئد در سال 1391 روی پرده رفته است. مستند تامان خالا روایت گر زندگی حال تامان خالا است و تلاش می کند با گریز زدن بر خاطرات گذشته، اسرار زندگی پر رمز و راز تامان خالا را فاش کند. زندگی ای که علی رغم سختی های طاقت فرسایش، نتوانسته است خم به ابروی تامان خالا بیاورد؛ اگر چه پشتش خمیده و دستانش پینه بسته است. پینه ای که پینه نیست! دستهای او خشک شده است، مانند چوبی که خشک می شود و انعطافش را از دست می دهد. مفصلهای دستش یادآور لولای دروازه های چوبی قدیمی است. دستهای تامان خالا راوی رزم نابرابر و چند ده ساله است. در این رزم نابرابر اگر چه شاید طبیعت شکست نخورده باشد ولی قطعا تامان نیز شکست نخورده است.

جذابیت فوق العاده داستان زندگی تامان، زندگی پر از مشقت و سختی او و خانواده اش که از فرزند پسر ناامید شده اند، باعث غلیان احساسات در مخاطب می شود. تامان خالا نه یک مرد که یک «آغ بیرچک» است (در قاراقان اصطلاح آغ بیرچک معادل زنانه آغ سَققَل یا همان ریش سفید است). تامان خالا در این مستند 20 دقیقه ای از گذشته خود و علاقه پدر و مادرش به فرزند پسر می گوید. نه اینکه دختر را موجودی پست بدانند. از این جهت که بتواند عصای دست پدر در مزرعه شود. وقتی خانواده از تولد نوزاد ذکور ناامید می شوند، آخرین دخترشان را لباسی پسرانه پوشانده و همراه پدر به مزرعه گسیل می کنند تا در جنگی سخت و نابرابر برای به دست آوردن لقمه ای عصای دست پدر شود. و الحق تامان به خوبی از عهده وظیفه تاریخی اش بر آمده است. او نشان داد که نه فقط عصای دست پدر، که عصای دست تمام روستا شده است. اومانندمردانکارمیکند،برای اصلاح موی سرش بهآرایشگاهمردانهمیرود؛ حتیبا مردان نشست و برخاست می کند و هم کلام است؛ شاید حتی زنان روستا با دیدنش صورت خود را نیز می پوشانند!

او وجود زنانه اش را قربانی تنهایی پدر کرد. ولی اکنون که حدود هشتاد ساله است می گوید که پشیمان نیست. شاید به خاطر غرور و روح بلندش اینگونه وانمود می کند. زنانگی هنوز در تامان خالا نمرده است، اگر چه به زبان نمی آورد. وقتی کارگردان از بازگشت زمان به عقب و آرزوی تامان می پرسد او از ممکن بودن هر چیز در پیشگاه خدا سخن می گوید. او آرزوی جوانی دارد تا با ویژگی های زنانه بزرگ شود. تا کوزه به دوش در چشمه های روستا با دخترکان هم سن و سالش هلهله سر دهد. ولی می گوید که گله ندارد. شاید می داند که یوسفی ندارد تا در پیشگاه خدایش واسطه شود. او تنهاست. مانند خدا؛ و مانند قاراقان پیر شده است؛ قاراقانی که دیگر بر سر چشمه هایش صدای هلهله دخترکان به گوش نمی رسد؛ قاراقانی که پیر و فرتوت است؛ قاراقانی که فرزندانش نه به دنبال آبادانی کنعانشان، بلکه در مصر به دنبال تاج پادشاهی اند؛ البته که برای پدر پیرشان بعضا کیسه ای گندم حواله می کنند!

اهمیت مشارکت مردم در توسعه محلی

اهمیت مشارکت مردم در توسعه محلی

یازار: حسین قاراقانلی

هفته گذشته اتفاق جالبی در روستای عباس آباد یکی از روستاهای شهرستان قاراقان افتاد که شایسته تقدیر و حمایت است. در این بخش از قاراقان (آبگرم و روستاهای اطراف) بر اساس سنت رسم است که در روز سوم فوت متوفی اطعامی (معمولا ناهار) برای تازه درگذشته در مسجد محل خیرات می شود. با توجه به اینکه اکثر افراد منطقه برای عرض تسلیت حضور می یابند معمولا هزینه بسیار بالایی را بر خانواده عزادار تحمیل می کند که در بیشتر موارد بالاتر از توان مالی خانواده ها است. گذشته از این تهیه و تدارک ناهار برای بیش از هزار نفر در عرض سه روز برای کسی که عزیزترین عضو خانواده اش را از دست داده است کاری است بسیار سخت و طاقت فرسا.

هفته گذشته که یکی از اهالی فوت کرده بود ریش سفیدان روستا تصمیم بسیار خداپسندانه ای می گیرند. به این صورت که پیمان نامه ای اماده شده و توسط معتمدان امضا می شود که از این تاریخ هیچ کس در ختم متوفی ناهار خیرات نکنند. این تصمیم از چند بعد قابل ملاحظه است:

اول اینکه خانواده متوفی با خیال راحت به عزاداری می پردازد و در بحبوبه شوک عاطفی ناشی از دست دادن عزیزان به فکر تهیه و تدارک غذا نباشد.

دوم اینکه فشار ناشی از تهیه و تدارک غذا برای میهمانان از روی خانواده های بی بضاعت که توان مالی پایینی دارند (که تعداد این قبیل خانواده ها کم نیست) برداشته می شود؛ چرا که در بیشتر موارد خانواده در مدتها برای تامین هزینه مالی دچار دردسر و سختی می شود و تا سالها زیر بار قرض می رود که بعضا باعث عذاب درگذشته می شود!

این اتفاق حاوی درسهای بسیار خوبی می تواند برای مسئولان منطقه داشته باشد (اگر چشم بینایی باشد). معمولا مسئولان دولتی که نگاهی از بالا به مردم دارند و مردم را در امور مربوط به خودشان دخالت نمی دهند. تصمیمات بدون در نظر گرفتن نظر مردم و بعضا با زور چماق و تفنگ اجرا می شوند که کاملا متناقض با نظرات صاحب نظران توسعه است. چرا که ایشان معتقدند توسعه بدون مشارکت مردم و دخالت آنها محکوم به شکست است. البته منظور از مشارکت این نیست که تصمیمی توسط یک نهاد گرفته شود و از مردم انتظار داشته باشند که مخالفت نکنند و با ایشان همراه باشند. بلکه مشارکت واقعای مشارکتی است که مردم در تمام مراحل توسعه، از جمله شناخت مساله، تصمیم گیری، اجرا و ارزیابی دخالت مستقیم داشته باشند و در واقع نهادهای دولتی باید نقش بازوی تسهیل امور را داشته باشند و در خدمت اجتماع محلی باشند.

چومچه خاتون

چومچه خاتون

یازار: حسین قاراقانلی

یکی از مراسمها و آیین های باستانی در قاراقان و البته سایر مناطق ترک نشین مراسم چومچه خاتون است. این مراسم در بهار به ویژه ماههای خرداد و اردیبهشت توسط دختران نونهال با راهنمایی و هدایت یکی از زنان روستا برای تمنای باران از آسمان برگزار می شود. نحوه اجرای این مراسم آیینی بدین صورت است که یک روز دخترکان نونهال روستا جمع شده و هر یک دو تکه سنگ برداشته، در کوچه های روستا راه افتاده و همزمان با زدن سنگ ها به یکدیگر این شعر را با هم همخوانی می کردند:

چومچه خاتون چوم اوسته

آلله دان یاغوش ایسته

الیم قالوب خمیرده

بیر قاشوق دا سو ایسته

آنها با زمزمه این شعر جلوی در تک تک خانه ها توقف می کردند. صاحب خانه با توجه به توان و بنیه مالی اش، هدیه و تحفه ای (بیشتر مواد غذایی مثل برنج، رشته، عدس، و .. ) به گروه هدیه می کرد. بعد از گز کردن کل روستا، از اجناس جمع شده، غذا بار می گذاشتند. برنج را در پشت بام مسجد و در کنار ناودان رو به قبله پشت بام مسجد آبکش می کردند و آب آن از ناودان سرازیر می شد.

اعتقاد بر این بود اجرای این مراسم باعث افزایش نزولات آسمانی می شود.

نکته یک: چومچه خاتون به نوزاد قورباغه که تازه از تخم درآمده است گفته می شود. همانگونه که می دانید قورباغه در آب تخم گذاری می کند و نوزاد آن بعد از اینکه از تخم خارج می شود از طریق آبشش تنفس می کند. البته چومچه به قاشق چوبی هم گفته می شود. روایتی هست که معتقد است منظور از چومچه همان قاشق است و مراد از خاتون هم همان زن هدایت کننده مراسم است.

نکته دو: روایت گفته شده مربوط به روستای عباس آباد قاراقان است که تا 20 سال پیش در این روستا مرسوم بود است. ممکن است محتوا و نحوه اجرای مراسم، نوع نذری و ... در روستاهای دیگر به این صورت نبوده باشد و یا شعر مربوطه با این شعر فرق داشته باشد. 

فولکلور: «سلیمان گئددی اودونا»

سلیمان گئددی اودونا

یازار: حسین قاراقانلی

یکی از داستانهایی که احتمالا خیلی ها در دوران کودکی آن را شنیده اند  داستان منظومی است با مضمون «سلیمان گئددی اودونا». متاسفانه نام این منظومه اسطوره ای به خاطر ندارم ولی در بسیاری از مناطق آذربایجان از ماکو و اردیل گرفته تا ساوه و همدان و قاراقان شایع و جاریاست. امروز سه روایت از آن در این پست منتشر می شود مربوط به سه منطقه متفاوت است. قطعه اول مربوط به یکی از روستاهای بویین زهرا است که در مدرسه ابتدایی توسط یکی از شاگردان به معلم شان داده شده بود. قطعه دوم مربوط به روستای عباس آباد از توابع قاراقان قزوین و قطعه سوم مربوط به روایت روستای قارلوق از توابع قاراقان ساوه است. باید خاطر نشان کنم که هیچ یک از این روایتها احتمالا دقیق نباشد و دچار اشکال بوده و ناقص باشند و یا حتی ممکن است در همین روستاها افراد دیگر نیز روایتهای دیگری از این منظومه در خاطر داشته باشند. ولی برای حفظ امانتداری هر سه روایت همانگونه به دستمان رسیده است منتشر می شود. ولی برای تصحیح اشکالات احتمالی امیداورم سایر دوستان روایتهای مناطق خود را برای ما ارسال کنند تا در این وبلاگ منتشر شود.

ادامه نوشته

اكبرخان رزاقي نين ديواني ياييملاندي

ساوه دن بیر ایشیق

 اکبرخان رزاقی نین (۱۳۶۸- ۱۲۹۹) شعر دیوانی «ساوه دن بیر ایشیق» آدیندا اندیشه نو انتشاراتی طرفیندن یاییملاندی. شاعیرین ایلک کیتابی «گلزار حسینی» عنوان ایلا دکتر علی کمالی امگی ایله یاییملانمیشدیر. اکبرخان رزاقی گونش ایلی 1299-دا ساوا شهری نین قاراقان بولگه سینين میصیرقان کندینده اکینچی بیر عاییله ده دوغولوب، بویا- باشا چاتیب و کند ایشلرینده ایشله میشدیر. کند ایشلری آراسیندا ادبیاتلا ماراقلانیب تورک، عرب و فارس ادبیات لارینی چوخ گوزل اؤیرنمیشدیر. اکبرخان تحصیلاتينی قدیم مکتب لرده بیتیرمیشدیر. اوزل چالیشمالاری نتیحه سینده اوز آنا دیلی نین ادبیاتیندا بؤیوک اوغورلار قازاناراق یوکسک سویه لره چاتمیشدیر. شاعیر رزاقی آرتیق اؤز آنا دیلینده یازیب- یاراتمیش و طبیعی اولاراق ساوه نین تورک لهجه سی و قاراقانین دیالکتی نین ایزلرینی اونون اثرلرینده آیدینجه گؤرمک اولا بیلر. شاعیر اؤز اثرلرینده اینسانی سجیه لری قورویارکن عدالت سیزلیگه، ظولمه، بیلمه مزلیگه قارشی چیخیر و اجتماع نین آجی لارینی اوره گه یاتان بیر دیل ایله اوخوجولارا چاتدیریر و مهارتله مظلوملاری مدافعه ائده رک، ظالیم لری آجی بیر طنز ایله قامچیلاییر! رزاقی دوغما کولتور و آنا دیلینه درین محبتینی بیلدیریر و اؤز آنادیلی نی، کولتور و فرهنگی انکار ائدیب دانانلاری سرت تنفید ائدیر .حاج اکبر رزاقی هر ایل میصیرقان کندینده تاسوعا - عاشورا گونلرینده شبیه چیخارتما مراسیمینده ایشتراک ائدیب و شبیه اوخوجولاری نین مکالمه لرینی اؤزو یازیب حاضیرلاییردی. سونوندا 70 ایله یاخین حیات سوردوکدن سونرا، 1368 ایلین مورداد آیی نین 19-دا تاسوعا گونو میصیرقان کندینده شبیه مراسیمینده ایشتراک ائدرکن دونیادان کوچموشدو. بو دیوانی اونون اوغوللاری حسین و جعفر ياييما حاضيرلاميشلار.

 آدرس انتشارات: تهران، ميدان انقلاب، ابتدای كارگر شمالی، پاساژ فيروز، طبقه دوم، انتشارات اندیشه نو

تلفن تماس:[phone]

تورك دونياسيندا قاراقان آدلاري

تورك دونياسيندا قاراقان آدلاري

آچيقلاما: قاراقان سؤزو همشه منه سيرلي بير سؤز اولوب. ايلك اونجه اونو "قارا قان" اولدوقون سانيردم. سونرا ايسه "آيدين قاراقانلي" يازاديقي "قاراقان توركلري مدنيت اوجاقي" آديندا مقاله ده، اونون خرقان واسيطه ايسه "داغليق بؤلگه نتين آراسيندا آخيلان چاي" معناسي ايله تانيش اولدوم. سونرا ايسه "بير "گول" آدي اولدوقون ائشيدديم. سونرالار سايين مهران بهاري آچيلاديقي "وجه تسميه قاراقان"دا داها بونو گئنيش آنلامدا معناسين بيلديم. اما بونون كؤكو هارادان گليب؟ ندن بو آد بو بولگه يه قويوب؟ كيملر بو آدي قويوبلار؟ و باشقا بونا تاي سورولار هئچ زامان بئينيمدن چيخمادي. آراشديرديقيم سورجده بير جاليب نكته يه راستلاشديم. بو كلمه تورك دونياسيندا رايج بولگه آدلارينداندير. آلتاي داغلاري، ازبكستان، قيرقيزستان، قزاقستان، سين كيانگ (چين) و گونئي آذربايجاندا بوتون بو بولگه لرده قاراقان آدي بير جغرفيا آدي وار. بو قدر گئنيش بير بولگه ده هانسي عامل بو آدي تحميل ائديب بو خالقلارا؟

اوندان اونملي بودور كي بيزيم قاراقاندا "خررود" آدلي بير چاي آخير. اوردا بيز بو چايا "خررود چايو" دئيه ريك. خررود نه آنلاميندادير؟ اولورمو تورك بير بولگه ده فارسجا آد و اوزوده بو قدر مسمي سيز آد سئچيلسين؟ جالبي بودوركي ازبكستاندادا "خره رو" آديندا بير چاي وار آدي دير! خره رو، خررود، خرقان، قاراقان، داغليق بولگه نين آراسيندا آخان چاي، تورك دونياسندا قاراقان آدلاري و .... بيزه گؤرسه دير بو بولگه نين آدي اتفاقي دئييل و بير منطق اساسيندادير.

مطلبين آرديندا "قاراقان مملكتي" آديندا بير مقاله سونولور. بو مطلبده يازار قرقيزستان و قزاقستان سينيرلرينده يئرله شن قاراقان بولگه سين تانيتديرماقا چاليشير.

ادامه نوشته

گئچن گونلر

آچیقلاما:بو شعر قارلوق وئبلاگیندان آلینیبدیر. قارلوق ساوا قاراقانینین گؤزل کندلریندن بیری دیر. شاعر علی محمد نادری اوشاقلیق خاطیره لرین و اونا اولان نیسگیل لرین گؤزل دویغو ایلا نظمه چئکیبدیر. شعرین هانسی کنده عایید اولدوقونا باخمایاراق هامیمیزین گئچمیشیمیزی تصویره چئکیر. سایین نجفی وئبلاگین مودورو بو شعری کندین دوغا و شعرده ایشله نن یئرلر ایله بزه دیبدیر. بو ایش شعرده اولان دویغونو داها دریندن جانا سیندیریر.

             گئچن گونلر

گئچن گونلر تئز گئچدی یوخو کیمین                                                    

اوشاخلوگدا آخدو گدی سو کیمین

کاش اولایدو گنه او گون گلیدی

قوزو اولاق داوارلوقدا ملردی

گون چیخمه میش نه نم داوار ساقاردو

چؤلده داغدا چوبان داوار یایاردو

ایننه دیلر چخین  داوار  قاتماگا

چپیش لری ساخلاماگا ساتماگا 

 

ادامه نوشته

رضا كريمي نين «آنا» عنوانلي شئعري

هر یئرده سنه اوخشار آنا گوردوم یاندوم
سنی سالدوم یادوما آه چکوب اودلاندوم
قارا یئل اسدی محبت ائوينی تئز یيخدی
سس سسه چاتمادی من روزگارا آسلاندوم
ائله سيخ توددی زمانه منه بئش گون عوموری
چکدی هاردان هارا داردان دارا من دیرماندوم
گون باتاندان سورا بیرگون گنه گلدیم قاپووا
باقلو قالموش قاپووا باختوم آنا باغلاندوم
سن گؤرن گؤزده منه بیر دفه باخماز هش کیم
چوخ دئدیم بلکه باخان وار آما یوخ آلاندوم
دونیا تئزدن سنی مندن، منی سندن آلدی
باشومو قاتدی بویاندان اویانا تؤولاندوم
نه یامان درد دی داروخماخ گنه قلبیم آلوشوب
داروخاندا گله بیلسئن آنا گل داغلاندوم
هم یازان هم اوخویانلار بو غزلده آغلار
گوزلریم بسدی یيغیشدیر یاقوشون ايسلاندوم

                                               رضا كريمي

«ملارفیع الدین محمد واعظ قزوینی» صفوي عصرينين آدليم شاعري

«ملارفیع ­الدین محمد واعظ قزوینی» صفوي عصرينين آدليم شاعري

حسين قاراقانلي

«ملارفیع­ الدین محمد واعظ قزوینی»، 1027 هجري قمري ده قزوينين صفي آباد كندينده آنادان اولموشدور. آتاسي «فتح الله واعظ قزويني»، قزوينين بؤيوك و آدليم واعظ و عاليم لريندن ايميش. صفوي عصري نين بويوك عاليمي ملا رفيع، زمانه سي نين نقلي و عقلي علم لرينده استاد اولدوغوندان باشقا، نظم و نثر بولومونده ده استادليق درجه سينه يئتيشميشدير و شعر سبكي، صفوي عصري نين معاصير شاعرلري وحيد قزويني و صائب تبريزيه ياخين بير سبكه صاحيب دير. اوندان باشقا او توركجه و فارسجا ديللرينده شئعر دئييب و هر ايكي ديلده گؤجلو شعرلر يارادميشدير. «باب الجنان» [بهشت قاپي لاري] اونون بويوك اثرلريندن بيريدي. شاعير بو كيتابين بيرينجي باب-ين ايكينجي شاه عباس زاماني و ايكينجي باب-ين دا ايكينجي شاه صفي الدين زاماني يازيبدير. اما تاسفله او بيري باب لارين يازماقا فرصت تاپمادان دونياسين دگيشميشدير و كيتابين قالديقين اوغلو «ملا محمد شفیع» يازيب سونا يئتيرميشدير.

ملا رفيع الدين 7000 بيتدن آرتيق بير ديوان صاحيب­دير. اونون شئعرلري ايران و هندوستان اولكه لرينده شهرت تاپيب و ياييلميشدير. بو شاعرين شعرلري نين بير قيسمي صفوي عصري نين ساواشلارين او جمله دن شاه عباس ايله ائيلم ازبك ساواشي و هائبله شاه اسماعيل ايله شئيبك خان ازبك ساواشين تصويره چئكيبدير.

ملا رفيع الدين واعظ قزويني سونوندا 1089 هجري قمري ايلينده دونياسين دگيشميشدير. اونون فارسجا ديواني دكتر سادات ناصري مقدمه سيله تهراندا باسيليب ياييلميشدير، اما تاسفلرله توركجه شعرلري كتيابخانالاردا توزلار آلتيندا چؤرومك دورمونداديرلار. آشاغيدا «سیری در تاریخ زبان و لهجه های ترکی» كيتابيندا چاپ اولونان بير توركجه غزلي عزيز اوخوجولار سونولور.

شعري مطلبين آرديندا اوخويا بيلرسينيز

ادامه نوشته

سيد اشرف الدين قزويني

سيد اشرف الدين قزويني (1943-1872)

يازار: علي قافقازيالي
كؤچورن: حسين قاراقانلي

سید اشرف الدين حسيني قزوينده 1872 ایلینده (1287 هجري قمري) دونیایا گلميشدير. اوشاق ايكن آتاسي سيد احمد حسيني قزويني اولوب، سيد اشرفي يئتيم قويموشدور. جوانليق چاغيندا عراق يولون توتولوب كربلايا گئتميشدير اما اوردا قالا بيلمه ييب وطنه دؤنموشدور. تحصيل آلماق آماج ايلا تبريز گئديب، مقدماتي تحصيلي اوردا گئچيرميشدير. تحصيلي بيتيرديكدن سونرا  1908 ایلینده رشت گليب نسيم شمال و سونرالاردا تهراندا سور اسرافيل آديندا قزئتلري چيخارماقا باشلاميشدير. سيد اشرف الدين، نسيم شمال قزئتين چيخارماسينا گؤره و اونونلا تانينديقينا گؤره اونا سيد اشرف الدين گيلاني و نسيم شمالدا دئيرلر.

سيد اشرف الدين گونئي آذربایجانين مشروطيت انقلابي دؤنمی شعرينين اؤنم‌لی تمسیلچیلریندن‌دیر. او قزئتلرده یازدیقی شعرلرده گونون اؤنم‌لی مسئله لرینی، طنز، هجو و فكاهي بيچيمده باشارییلا یازمیشدیر. اثرلرينده  ايران تورک خالقی‌نین اوزون ایل‌لار وئردیگی آزادليقا موجاديله سيني و بو موجاديله نین قهرمان‌لاری‌نین قان‌لاری باهاسینا الده گتيرتيگي نسبي آزادليق و اعلان ائدیلن آنایاسایی آلقيشلاميشدير. او یان‌دان یئنی قورولان مجلیسي بؤيوك اومودلار بسله دیگینی گؤرستمیشدیر.

ادامه نوشته

جغرافیای خرقان

معرفی قاراقان ساوه

 آچیقلاما: مطلب زیر نوشته ای از آقای خسرو امیر حسینی است که به قصد معرفی منطقه قاراقان شهرستان ساوه نوشته شده است. ولی قبل از هر چیز باید توجه داشت که قاراقان یک کلیت فرهنگی تاریخی است و مساحتی نزدیک به 500 کیلومتر مربع مساحت دارد. این منطقه بزرگ در دوره پهلوی و بعدها جمهوری اسلامی بین چهار استان مرکزی، همدان، قزوین و زنجان تقسیم شد. متاسفانه در هنگام اجرای برنامه تقسیمات استانی، کلیات فرهنگی تاریخی این منطقه نادیده گرفته شد و به هر استانی تکه ای از آن را اهدا نمودند. امیدواریم با تلاش دلسوزان منطقه بار دیگر شاهد در کنار هم قرار گرفتن این تکیه های از هم جدا شده و شکل گیری کلیت واحدی به نام قاراقان باشیم و یکبار دیگر اوج و شکوفایی ای را که این منطقه در دوره ایلخانی داشت را جشن بگیریم.

حسین قاراقانلی

ادامه نوشته

قاراقان و ویژگیهای فرهنگی اجتماعی آن

قاراقان و ویژگیهای فرهنگی اجتماعی آن

خلاصه و تلخیص: حسین قاراقانلی

آچیقلاما: مطلب زير بخشي از فصل چهارم پایان کارشناسی ارشد با عنوان «بررسی عوامل اجتماعی- اقتصادی موثر بر مشارکت در بازسازی زلزله (مورد مطالعه بازسازی زلزله 81 قاراقان)» است كه از طرف نويسنده جهت انتشار در اختيار مديريت وبلاگ قرار داده شده است. ضمن تشكر از ايشان يادآوري مي گردد این پایان نامه در سال 1387 در دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران دفاع شده است و نگارنده آن را به محقق بزرگ و شهیر قاراقان، آقای دکتر علی کمالی تقدیم كرده است.

البته شایان ذکر است که این اطلاعات صرفا مربوط به قاراقان قزوین می باشد و آمار مربوط به قاراقان ساوه، قاراقان همدان و منطقه ای که در ترکیب استان زنجان واقع شده است لحاظ نشده است. امیدواریم این مطلب زمینه ای کوچک برای انجام تحقیقات جامع و درخور منطقه تاریحی و غنی قاراقان باشد. چرا که جای خالی تحقیقات تاریخی، ادبی، جغرافیایی و توپوگرافیک، فرهنگی و اجتماعی و ... به شدت احساس می شود و نسل جوان منطقه را به میدان می طلبد. بدون شک در این مسیر پژوهشهای استاد علی کمالی می تواند بسیار راهگشا بوده و راهنمای مسیر پر چالش آینده باشد.

ادامه نوشته

قاراقان خالق آراسیندا

قاراقان خالق آراسیندا

آچیقلاما: قاراقان داغلیق و اوجا یئرده یئرله شیب. اسکی زامانلاردان شِشه ونلرین (شاهسونلر) یایلاقی اولموشدور. اونلار هاوالار ایستی له شن زامانلار بو بؤلگه یه گلیب اونون تای سیز دوغاسیندان فایدالانارمیشلار. اونلار هله ده بو بؤلگه نین اؤزللیک لرین بایاتی لار ایله خاطیرلاییرلار. 

قاراقان بولاخ لاری

گؤگه رر قیراخ لاری

سن اولای سلم آغاجی

من اولام بیداخ لاری

Qaraqan bulaxları

Gögərər qıraxları

Sən olay sələm ağacı

Mən olam budaxları

چشمه های کوه قاراقان را ببین که کناره هایشان سرسبز شده است ای کاش تو درخت سلم باشی و من برگ های تو

 

قاراقان­ نان آخایدوم

گیلازیردان باخایدوم

 قیزلار سویا گئدن­نه

قول بوینونا تاخایدوم

Qaraqandan axaydum

Gılazırdan baxaydum

Qızlar suya gedəndə

Qol boynuna taxaydum

ای کاش از کوه های قاراقان سر می خوردم و از پهن دشت گلازور سر بر آورده نگاه می کردم و آن هنگام که دختران برای آوردن آب از چشمه می رفتند دست در گردن او می انداختم

 

قاراقان بوز باغلادی

دیبی یارپیز باغلادی

بیر ائوه قوناق اولدوم

آتیمی قیز باغلادی

Qaraqan buz bağladı

Dibi yarpuz baqladı

Bir evə qonaq oldum

Atımı Qız bağladı

کوه های قاراقان (از فرط سرما) یخ بست، بیخ یخ پونه جوانه زد. در خانه ای مهمان شدم و اسبم را دختری بست.

قایناق: قارلوق

وجه تسمیه قزوین

 وجه تسمیه قزوین

كلمه قز-قاز-قاد-كاس-كاد در تركي و ديگر زبانهاي آلتايي به معني صخره، كوه صخره دار، شيب تند ميباشد. اين كلمه (ريشه كلمه “قايا=قه‌يه”ي تركي امروزي به معني صخره) در ريشه شناسي كلمه “قفقاز” نيز پيشنهاد شده است. علاوه بر آن “كاس” نام طائفه اي باستاني است كه از جمله در تشكل تباري خلق توركي قزاق كنوني نيز اشتراك داشته است. بر طبق روايات تاريخي ديگري نيز، “كوز- قاز” نام دختر افراسياب “خاقان” بنيادگزار خاندان سلطنت “خان”ها، “تگين” ها و “تريم” ها و پدر قاز، بارمان، و بارس قان كه هر كدام به نام خويش شهري پي افكندند ميباشد. شهري كه به اسم “قاز” نامگذاري شد شهر قزوين در آزربايجان ايران، كه اصل آن “ كاز اويني- قاز اوينو” (به تركي بازيگاه قاز) ميباشد است، زيرا كه وي در آنجا ساكن بود و بازي مينمود. زبانشناس باستان شناس روبرت دانكوف در مقاله خويش بنام ادبيات قاراخانيان و آغاز فرهنگ ترك-اسلامي[1] ميگويد: “افراسياب “خاقان” بود، بنيادگزار خاندان سلطنت “خان”ها، “تگين” ها و “تريم” ها و پدر قاز، بارمان، و بارس قان كه هر كدام به نام خويش شهري پي افكندند.... شهري كه به اسم “قاز” نامگذاري شد شهر قزوين در ايران، كه اصل آن “قاز اوينو” (به تركي بازيگاه قاز) مي باشد، است.

*روبرت دانکوفون مقاله سین کامیل شکیلده مطلبین آردیندا اوخویابیلرسیز.

_______________________

 1- Qarakhanid Literature and the Beginnings of Turco-Islamic Culture-Robert Dankoff

Aacar, Association For The Advancement Central Asian Research Fall 1989

در همين مورد در بولتن شماره هفت چنين آمده است: "مشاهدات محمود كاشغري (نويسنده كتاب ديوان الغات الترك، قرن 10 ميلادي) در باره افراسياب محتاج نگاهي نزديكتر ميباشد. در توضيح در باره دختر "كوز" اطلاعات جالبي داده ميشود: "كوز" نام دختر افراسياب، كسي كه شهر "قزوين" را ساخت ميباشد. شكل ريشه اي اين كلمه "كاز اويني" به معني محل بازي كاز به تركي ميباشد زيرا كه وي در آنجا ساكن بود و بازي مينمود".

ادامه نوشته

عزت بابا دور گئدک

آچيقلاما: آشاقيداكي شئعر پاجا وئبلاگيندان آلينيب. شاعير اسكي گونلرين و اوشاقليق زامانلارين خاطيرليييب مريض دوشن آتاسينا شئعر دئيه رك اؤز دويغولارين ايفاده ائديب.

بو شئعر ايكي ندنه گؤره بوردا ياييلير: ايلك بو كي نه قدر شئعر ساده اولسادا قاراقاندا بعضي اينام و خالق كولتور و فولكلورون اؤزونده داشير. ايكينجي، آسيميلاسيون سياستلرينه باخماياراق هله ده خالق دوغال دويغولارين ايفاده ائمه گه اؤز آنا ديللرينده فايدالانيرلار.

شئعرين بعضي ايملايي غلط لري دوزلتيليب اما چاليشيليب لهجه اؤزلليكلرينه ال دييلمه سين.

 

            عزت بابا دور گئدک

عزت بابا دور گئدک مریض چی لیک بس دی دا

عمری چیخیب هشتادا کیشی بهری دی بابا

الینی قوی دیز اوسته بیرده دور آیاق اوسته

خودا چاتار کؤمگه او ایستیر سن ایسته

بو ایل یاقوش یاقمویوب بولودو آغلادمویوب

گل گئدک سووارماقا بؤیوک گؤله آبلاغا[i]

خوش او یاغچو گونلره گلردیک یایدا کنده

صلواتو[ii] دئیردی بوغدانو تؤکدنده

خوش او موناجاتیه ائرته[iii] ناماز قیلنده

امر به معروف ائلردی آخشام اذان دئینده

روقی ننه گولماقو بیر دونیایا دگردی

خودا اونو ساخلاسو بیزی چوخ ایستیردی

هارا گئددی جوانلوق نيیه گلدی قوجالوق

نیيه گئددی بو دونیا اورتاموزا آیرولوق

آتا آنای هاردادو باجو قارداشی هانو

هارا گئددیلر اونلار قارداش اوغلی هاردادو

عزت بابا دور گئدک کند دئیير گل بورا سن

اون ایل سالامات اولای بیزیم برکتی میزی سن

 (غلامرضا کرمی - پاییز 89)

---

[i] - آبلاغ: مياندره ده بير گؤل آدي دير. احتيمالا آغ بلاغ-ين قيسا فورماسي دير!

[ii] - صلواتليق: آذربايجانين گونئي بؤلگه لرينده اؤزلليكله قاراقان كندلرينده بيچين توكنن گونه، صلواتليق گونو دئيرلر كي بؤيوك بير بايرام كيمي قوتلاناردي. اسكي زامانلاردا و اؤزلليكله خانلار زماني بيچين باره سينده چيشيدلي مراسيملر و حتي چوخلو ايناملار واريدي.

بير اينام بو ايدي كي ان سون صلواتليق وئرن كيشي نين آروادي اؤلر. بونا گؤره هامي اكينين بير آز قالاندا بيراخيب آيري ايشلرين يئر به يئر ائلردي و سون گون هامي اكينچي لر دوشوب قالان اكينلري بيچرديلر و هئچ كس دالا قالمازدي!

[iii] - ائرته: ايلك ايشيقلر ساچان زامان، صبح تئزدن

هرایینیم

آچيقلاما: قاراقان اسكي زامانلاردان، شعر و موسيقي اوجاقي اولوب، قوجامان و دئو شاعير، آشيق و صنعتكارلار تورك دونياسينا هديه وئريب. رحمتليك دكتر علي كمالي آناسينين ياس تؤرنينده بو بؤلگه نين ياخين 40 شاعيرين ديوانين چاپا حاضيرلاماسيندان سؤز آچير. آشاغيداكي شئعر قاراقانين گنج شاعيري هادي رمضانخاني دندي.

هرایینیم 

هرايينيم

منیم آی باصفا کندیم

                       اورک بندیم

                                گوزل کندیم

منیم دنیام

        منیم عشقیم

                   منیم شعر و ترانم سن...

اورک گر دؤزدو غربتده، منیم یاخچی بهانم سن...

                                   نئجه سندن اوزاق اولدوق! غریبلر یادووا آغلار

                                                                          هامي عشقیوه دل باغلار...

اوجا داغلار

              یاشیل چؤللر

                               گؤزل گوللر تمام سنده

 اوجا قامت جاوانلارین

                        شیرین صحبت اوشاقلارین

                                                 دولو سؤزنن قوجالارین

                                                  ساغ اولسونلار، ساغ اولسونلار

 هرایینیم

     منیم آی باصفا کندیم

                           اورک بندیم گوزل کندیم

 بوتون دنیانی گزسن

                    هرایین آیری بیر کنددی

                               منیم کندیم بیزه مین بيره بخارا و سمرقنددی

 ریشه م سندن

               شرف سندن

                                غرور و غئیرتیم سندن

قاليبدير گؤزلریم یولدا

                        سنین بیر افتخاريندان

                                               منه هر گون خبر چاتسين

قايناق: هارئيين وئبلاگي

كتاب انقلاب اثر دكتر علي كمالي

كتاب انقلاب

كتاب انقلاب اثری پربار از دكتر علی کمالی محقق و فولكورشناس شهير ساوه اي است. ايشان در این کتاب تمام دیوار نوشته ها و شعارهای رایج در انقلاب را در 550 صفحه گردآوری کرده­ است. اهمیت این كار از این روست که گردآوری آن در سال 57 – 58 و در بحبوحه و روزهاي اول انقلاب انجام شده است. مولف تلاش كرده است تا مطالب  خود را بر حسب موضوع شعارها  تقسیم نمايد و از این جهت به راحتی می توان با مراجعه به عناوين آن، اطلاعات ارزشمندي به دست آورد. به عنوان مثال بخش مفصلی از آن در باره شاه و خاندان سلطنتی است و بخشي نيز به فلسطین، اسرائیل، امریکا، روسیه، بختیار اختصاص يافته است و بخشي نيز درباره چهره های انقلابی مانند امام خمینی، بازرگان و ... است. این کتاب علاوه بر اهميت تاريخي خود، ابه خاطر انعكاس ادبيات عاميانه از نظر ادبی نیز بسيار ارزشمند مي باشد.

قايناق: ميصيرقان وئبلاگي

قوچ قوزو قربان رضا

                                 

قوچ قوزو قربان رضا

دكتر علي كمالي

 به به عجب بسله دی مكتب-ي قرآن سنی                 قابل فيض ائيله دی قدرت-ي ايمان سنی

مام وطن سسله دی گل گؤزل اوغلان سنی               دين مبين ايسته دی قوچ قوزو قربان سنی

الده مسلسل تفنگ، بئلده قطار فشنگ                     باشدا نوار سه رنگ، عازم ميدان جنگ

خصمه ائدن عرصه تنگ، نخبه گردان و هنگ                اكبره بنزر قشنگ، ائيله دی دوران سنی

يازدی چيچكلر نه خوش، تازه ديلر ترديلر                     چيخدی گونش لاله لر، گوللرينی سرديلر

اما رضا جان سنی غنچه اكن درديلر                          سينسين الی گلچينين ائتدی پريشان سنی

گئتدی بالام گلمه دی داخی نئجه يوخلارام                 خسته-ي هجرانيام هر گئجه سايوخلارام

هر ايگيده گؤز تيكيب هر گولو من قوخلارام                 بلكه تاپام قوخلويام بيرده رضا جان سنی

اؤلسم آجيندان اگر من قانيوی ساتمارام                    قانيوه قان ائتمه سم راحت اولوب ياتمارام

قتليوه باعيثلری اؤزگه لره قاتمارام                             دونيا يئين لر ائديب قانيوه غلطان سنی

بيلمرم الله نئجه چيخدی بالامين جانی                       جانی چيخنده نئجه گؤردو بو پيس دونيانی

قانلی گؤزونن نئجه گؤزله دی هر بير يانی                  سؤيله نه مدت گئچيب تا آپاريب قان سنی

جام شهادت ايچيب وئردی رضا جانينی                     حقدی كه بيز دولاياك ايندی اونون قانينی

ائتدی كمالی قلم تك تك مژگانينی                           جوهر ائديب گوز قانين اوخشادی الان سنی

قايناق: ميصيرقان وئبلاگي

آشیق غياث جبّاری دونیاسین دییشدی

آشیق قیاس جبّاری دونیاسین دییشدی

تاسف لرله قاراقانين چينار كنديندن اولان حؤرمتلی و دیَرلی صنعتچیمیز آشیق غياث جبباری ایللر بؤیو آشیقلیق صنعتینده امک چکندَن سونرا،  سه شنبه گونو آبانین 4 ده دونیاسین دئییشدی قاراتورپاقلارا وئــــرمه رم سنی یئرین قـــــوللاریمین آراسیندادیطبیعی سولارا یــــــومارام سنی گؤزلریمین قاراسیندادی تاسف لر ایله  ائلیمیزین ده یرلی صنعتچی سی قوجامان آشیق قیاس جبباری نین آجی هیجرانی بیزی ده کدرلندیردی .اوره ک  ائویندن بو عزیزین عائله سی غمینده اؤزوموزو شریک بیلیریک .اولو تانریدان دیله ییریک  قالانلارینا  دوزوم ،و اؤ رحمتلیگه باغیش عنایت ائله سین .توم  سئونلرینه باش ساغلیقی آرزولاییرام.

قـــــــارا اوزلــــو فلک سَنده یــــــــوخ وَفــــا

بَـرَه کسیب قـــوچچاق آســـــــلان اؤولاد ین

قـــوجامـان آشیقا  چوخ وئردیــــــــن جَفـــا

بَـرَه کسیب آســــــــلانـــــــلاری اؤولاد یـن

 

یوخ موروَتین سن یامــان ظـــولـوم  کارای

ظولـــوم هـاردا اول سـا، سن اوردا وارا ی

مَرد ایگیـده سندَن هئــچ اولماز هــــا رای

بَـــرَه کسیب ائـــل  آشیقیــن  اؤولا د یـــن

 

گــونــش ! دونیــا مَــرد آسلانـا قفـــس دی

اوولی تـــؤی بــایـرام ســوراسی یـاس دی

سن اؤولایــان آســـلان ! آشیق قیـــاس دی

بَـــرَه کسـدیــن ائــل آشیـقیـــن اؤولاد یــن

تهران و البرز ولایتلری تورک کولتورو آچیسیندان یئرلی و زنگین بیر مدنیتینه صاحب­دیرلر. شهریار، ساووج­بولاغ، نظرآباد و گنلده اسکی تهران ولایتینین باتیسی تورک بؤلگه­لردیر. یانی یئرلی اهالیسی تورک­دورلر. آیریجا تهرانین گونئی و دوغوسوندا: ورامین، پیشوا(بئش اووا)، فیروزکوه و حتی سمنان ولایتی اوستونه اولان گرمسار(قیشلاق) دا دا چوخلو یئرلی تورک یئرله­شیم یئرلر وار. بو بؤلگه لر آشیقلیق صنتی باخیمیندان قوم- ساوا- همدان آشیق محیطینه باغلی دیرلار. بونلارا رغمن قید اولونان بؤلگه­لرده کولتورل آراشدیرما اولدوقجا آزدیر. رحمتلیک غیاث جباری بو بؤلگه­لرده تانینمیش بیر آشیق و اوزانیمیزایدی کی شاید یئری داها دولمایا. تانری یئرینی جنت ائتسین.

 منبع:

اوزان

قارا گونئي

بؤلگه میزین لهجه سیندن اؤزللیک لر-1

بؤلگه میزین لهجه سیندن اؤزللیک لر-1

قزوین، همدان، ساوا، شهریار، زنجان و بوتونلوکله آذربایجانین گونئی بؤلگه لری نین لهجه سینده بیر اؤزللیک وار. بو بؤلگه نين چوخ يئرلرينده 9 سسلی حرف یئرینه، 8 سسلی حرف ایشله نیلر و قالین اﯾ (I) ايشلنمير. بونا گؤره ایلک هیجادا اولان قالین اﯾ (I)لر اینجه له شیب اینجه اﯾ (İ)یه  چئوریلر. اؤرنک اوچون:

سینماق = سینمک  (Sınmaq=Sinmək)

سیخماق= سیخمک (Sıxmaq=Sixmək)

ایشیقلار = ایشیقلر   (Işıqlar=İşiqlər)

و ....

اما ایلک هیجادان سونرا گلن قالین اﯾ (I)لر، «او» (U)یا چئوریلر. اؤرنک اوچون:

یاشاسین=یاشاسون  (Yaşasın=Yaşasun)

قالیر = قالور  (Qalır=Qalur)

باخیر = باخور   (Baxır=Baxur)

دانیشیر = دانوشور     (Danışır=danuşur)

یانیر = یانور      (Yanır=Yanur)

قاچیر = قاچور      (Qaçır=qaçur)

و ...   

**************

نظرلر:

سایین امیری بیين نظري:

حسين بي ساوانين زرند بولگه سينده قيسا ي ايشله نير. اورنك اوچون آپاردي، قالدي و ... .
______________
سايين اميري جنابلاري
ديقتينيزه گؤره چوخ ساغ اولون. منجه هر بؤلگه يوخ، هر كندين اؤزونه عاييد اؤزل اؤزلليك لري وار و هر كند تاي سيز بير كولتوره صاحيب دير و بير تاريخ خزينه سي دير. حتي بعضي زامانلار بو اؤزلليكلر ترس اولاراق بير بيرينه قارشيد اولورلار. اما بونا باخماياراق هر بؤلگه نين او بيري بؤلگه لره قارشي دا بير اؤزلليكلري وار. بونا گؤره بير نفر آغيز آچيب دانيشاندا اونون لهجه سيندن هارالي اولدوقو بلله نير.
منيم آماجيم بو يازيدا آذربايجانين گونئي بؤلگه لرينين اورتاق اؤزلليكلرينه صاحيب اولدوقلارين وورقولاماق ايدي و بو بؤلگه لرين چوخ بؤلومو بو قايدادا اولدوقونا گؤره بير اورتاق اؤزلليك حيسابلاديم. بير داها ديقيتينزه گؤره سيزدن تشكور ائديرم.
سايقيلارلا
قاراقانلي

تصویب نامه هیئت وزیران در خصوص مناطق نمونه گردشگری

تصويب‌نامه درخصوص تعيين منطقه‌هاي

آبگرم خرقان، زرشك، كامان، اوان و طارم سفلي به عنوان منطقه‌هاي نمونه گردشگري

شماره انتشار در روزنامه رسمي: 17855

تاريخ انتشار در روزنامه رسمي: 1385/3/27 

دستگاه مجري: سازمان حفاظت محيط زيست و سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري

شماره نامه ارسال مصوبه: 29994 /ت35246هـ

تاريخ نامه مرجع ارسال مصوبه: 1385/3/24  

تاريخ تصويب: 1385/3/19  

مرجع تصويب: هيئت وزيران

هيئت وزيران در جلسه مورخ 19/3/1385 كه در مركز استان قزوين تشكيل شد، به استناد ماده (8) قانون تشكيل سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري ـ مصوب 1382 ـ تصويب نمود:

1 ـ در استان قزوين منطقه‌هاي آبگرم خرقان، زرشك، كامان، اوان و طارم سفلي به‌عنوان منطقه‌هاي نمونه گردشگري استاني تعيين مي‌شوند.

2ـ سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري استان قزوين با هماهنگي سازمان مديريت و برنامه‌ريزي كشور اعتبار مورد نياز ايجاد زيرساختهاي منطقه‌هاي مذكور را پس از طي مراحل قانوني موضوع آيين‌نامه اجرايي ماده (32) قانون برنامه چهارم توسعه (حداكثر تا اول شهريور سال جاري) در لايحه بودجه سال 1386 پيش‌بيني كند.

3ـ اين تصويب‌نامه ناقض و نافي اختيارات سازمان حفاظت محيط زيست درخصوص منطقه‌هاي چهارگانه تحت مديريت اين سازمان نخواهد بود.

معاون اول رئيس‎جمهور ـ پرويز داودي

-------------------------
پی نوشت:

بی توجهی مسئلین استانی و بی لیاقتی نخبگان محلی

اکنون بیش از 5 سال از تصویب این مصوبه و تعیین منطقه قاراقان به عنوان منطقه گردشگری از طرف هیئت وزیران می گذرد ولی با وجود این هنوز هیچ گونه اقدامی در این زمینه صورت نگرفته است و  میراث فرهنگی و سازمان گردشگری استان هیچ اقدامی در راستای شناسایی سایتهای مورد نظر و زایجاد مینه های لازم برای سرمایه گذاری دولتی و خصوصی فراهم نکرده است. سایتهای طبیعی و تاریخی ایسسی سو، غار عباس آباد، علی بلاغی، گلین بلاغی، قلعه کورد، قوشا ایمامزادا (برجهای دوگانه خرقان)، دریاچه دیله بک، دامنه های زیبا و سحر انگیز آغ داغ، رودخانه های خره رود، آوه و کلنجین، دهها امامزاده از جمله امامزاده اک، امامزاده قاسم، امامزاده شینگل، داسکین و ... و دهها سایت طبیعی و تاریخی دیگر با بي مهری مسئولان استانی و کشوری قرار گرفته است. این بی توجهی نه تنها شامل گردشگری و منابع طبیعی منطقه می شود بلکه دامن تمام ساحه های دیگر منطقه نیز گرفته است. با وجود اینکه استان قزوین یکی از استانهای صنعتی کشور می باشد ولی هیچ گونه سرمایه گذاری صنعتی در منطقه خرقان صورت نگرفته است و به طور کلی به ورطه فراموشی سپرده شده است. آقای حسن گلریز در کتابی با عنوان سیمای قزوین که در سال 1331 نگاشته است جمعیت منطقه خرقان حدود 85 هزار نفر ذکر کرده است. در حالیکه امروز بعد از 58 سال از آن تاریخ جمعیت منطقه (بخشهای آوج و آبگرم) جمعا کمتر از 38 هزار نفر می شود که نشان از نرخ منفی بجمعیت منططقه دارد. این مسئله وقتی جالب تر می شود که بدانیم استان قزوین یکی از مهاجرپذیرترین استانهای کشور است و شهرهای چون البرز، محمدیه، الوند و ... در سالهای گذشته همچون قارچ از زمین سر برآورده اند. آری قراین نشان از آن دارد که مسئولان استانی و ملی با عزمی راسخ کمر همت به نابودی منطقه بسته اند و مسئولان و نخبگان محلی نیز با سکوت خود در این تصمیم و عزم استانی سهیم گشته اند.

قاراقانلی محمدعلی قدیانی (مداح)

قاراقانلی محمدعلی قدیانی[1] (مداح)

قاراقانين كولونگون كندینده، 1280 گونش ایلی مهرعلي قدیانی اوغلو محمدعلي دونيايا گؤز آچمیشدیر. كند مكتبخانالاريندا مکتبین بیتیریب اوخويوب يازماق اؤیرندی. شعر دئمه‌گي ائمه اطهار مدح­­لري ايله باشلادیغینا گؤره «مداح» تخلصون اؤزونه سئچدی. قيرخ ياشيندا گؤزلري­نين تامام ايشيقلارين الدن وئريب گؤرمز اولور اما سونرا ايسه ايشيق اؤرگي داهادا ايشيقلانير و «ضرير» تخلص ایله شعر دئمگی داوام ائدیر. قاراقانین بؤیوک شاعیری عومرونون سون ايگيرمي بئش ايليني «ایلدیرئیین» كندينده كئچيريب و 1352 گونش ایلی كرج­ده دونيادان گؤز یوموب قم­ دا وادي السلام مزاریستانيندا توپراقا تاپشیریلیر. بیر بؤیوک شاعیرین  شعرلریندن بیر اؤرنک:

 

                                                    اؤگود[2]

غافیلا، بير آچگينان غفلت گؤزین                  اي دريغا گئچدي عمر نازنين

خواب غیفلتدن گؤز آچ بيرجه اويان                 اي عزيزیم ياتما كوچدو كاروان

گئتدي اول[3] كس كي دئيردي گئتمرم             اولدو اول كس كي دئيردي اولمرم

حسرت ايله گئتدي بير كام آلمادي                 بير آدي قالدي نیشاني قالمادي

كيم تصرف ائيله‌دي گؤر ماليني؟                  گئت او قبریستانه بير سور[4] حاليني

تير مرگه گؤر نه­ طوري توش اولوب                  قاره توپراق ايله هم آغوش اولوب

دار دونياده ائدردي ایفیتخار                          ايندي يولداشي اولوبدور مور و مار

نولدو[5] باخ گؤر اول جلال و طیمطراق               بير كسي يوخ حاليني آلسين سراغ

ييغدي چوخ چوخ ملك و مال بي­حساب            اولدو حمال مظالیم اي جناب

اؤزگه­ يه قالدي هامي جاه و جلال                  اؤزو اولدو حامل زر و بال

عورتينه صاحب اولدو اؤزگه‌لر                         اؤزگه­ يه قالدي تمام اول سيم و زر

اول عمارتلر كي سالدي زر نگار                     اؤزگه‌لر توتدو او قصر ايچره قرار

اي عزيزيم آچ گؤزون بيدار اول                       باخ گئدن يولداشينه هشيار اول

بيل كمينينده ياتيب گرگ اجل                       ها ياويقدير[6] ترك قيلسين ال به ال

گر سني مغرور ائديب دارالغرور                               آخرتدير، بيلگينن دارالسرور

بسدير اي «مداح» قيلما شور و شين             تا نفس واردير چاغير سن يا حسين

آلت یازیلار

---

[1] - بو یازی دوکتور علی کمالی نین وارلیق مجله سینده یازدیقی «مداح» آدیندا مقاله دن خلاصه اولونوب.

[2] - نصیحت

[3] - او

[4] - سوروش

[5] - نه اولدو، نمه اولدو

[6] - یاخیندیر

عمادالدین میرزا محمد طاهر وحید قزوینی

عمادالدین میرزا محمد طاهر وحید قزوینی

 شاعر تورکی سرای عصر صفوی

نویسنده: حسین قاراقانلی

منبع: نشریه دانشجویی سارای

ادامه نوشته

شعري از ازندريان- همدان آزربايجان

شعري از ازندريان- همدان آزربايجان:

آي سني كي ياتميشه ي

ياتما دور آللانميشه ي

شئعرین سس فایلی

منبع: سؤزوموز

ادامه نوشته

داغ داغولماز !

« داغ داغولماز ! »

کيتاب موشخخصاتي :
کيتاب آدي : داغ داغولماز
يايين ائوي : نشر قو ـ تهران ( بيرينجي چاپ ـ 1382 گونش ايلي )
صحيفه سايي : 80 صحيفه

شاعر : رضا کریمی

منبع: تورکولوژی- ایران

متن کتاب در ادامه مطلب آمده است

ادامه نوشته

تغيير نام روستاي گاو زمين از توابع‌ دهستان خرقان شرقي بخش آبگرم

تغيير نام روستاي گاو زمين از توابع‌ دهستان خرقان شرقي بخش آبگرم

شماره‌ : .19669ت‌28654ك‌

تاريخ‌ : 1382.06.04

وزارت كشور

وزراي عضو كميسيون سياسي - دفاعي هيأت دولت درجلسه مورخ 1382.5.5 بنا به پيشنهاد شماره‌1.4.42.14906 مورخ 1382.2.20 وزارت كشور، با رعايت تصويبنامه شماره .58538ت 26118مورخ 1380.12.22 هيأت وزيران و به استناد ماده (13) قانون تعاريف و ضوابط تقسيمات كشوري‌-مصوب سال 1362ـ تصويب نمودند: نام روستاي گاو زمين از توابع دهستان خرقان شرقي بخش آبگرم شهرستان بويين زهرا در استان قزوين‌به روستاي گل زمين تغيير يابد.

اين تصويبنامه در تاريخ 1382.5.29 به تأييد مقام محترم رياست جمهوري رسيده است‌.

محمدرضا عارف - معاون اول رييس‌جمهور

 منبع: حافظه قوانین (سامانه قوانین و مقررات)

______________________________

توضیح:

نام این روستا  در اصل گؤو زمی (Gövzəmi) است و مردم منطقه همه آن را به این نام می شناسند و برای اشاره به این روستا نیز از همین کلمه استفاده می نمایند و استفاده از نامهای گاو زمین سابق و گل زمین فعلی فقط در اسناد دولتی و رسمی کاربرد دارد. متاسفانه با توجه به وجود سیاست تغییر نامهای تورکی در ایران و سیاست فارسیزه کردن اسامی جغرافیایی گؤو زمی، ابتدا به گاو زمین و سپس در سال 1382 به گل زمین تغییر پیدا کرد که به هیچ وجه توجیه علمی و اخلاقی ندارد. گؤو (Göv) کلمه ای است که در زبان تورکی و به ویژه در منطقه قاراقان برای اشاره به زمینی که از لحاظ رطوبت آماده شخم زدن و کاشتن است به کار می رود. گؤو زمی در واقع استعاره از حاصلخیز بودن و زمینی که همیشه آماده کشت می باشد است و تغییر آن به نامهایی مثل گاو زمین و گل زمین جنایتی نابخشودنی از سوی مسئولین مربوطه می باشد.

قاراقان قزوین

سرنوشت آثار حکيم تيليم خان ساوه ­اي در پنجاه سال اخير

سرنوشت آثار حکيم تيليم خان ساوه ­اي در پنجاه سال اخير

 

نویسنده: اسدالله امیری

منبع: حکیم تیلیم خان

ادامه نوشته